چشمه قير روان که ريشه در تاريخ بلند سرزمين ايلام دارد، از بي‌نظيرترين عجايب طبيعي اين استان به شمار مي‌رود

به گزارش ايرنا، براي رسيدن به اين چشمه سياه‌رنگ بايد از شهر دهلران به سمت بوستان جنگلي آبگرم رفت در منطقه دشتي، پايين دامنه سياه کوه.
پس از عبور از داخل بوستان در سمت راست جاده تابلويي وجود دارد که مسير چشمه قير را نشان مي‌دهد و سپس از آن ديگر هيچ نشاني وجود ندارد و بايد مسير را با استفاده از حس جهت‌يابي يک گردشگر و يا شايد نادر مسافران احتمالي يافت.
بخش مشکل مسير پايين رفتن از ديواره يک رودخانه فصلي و بالا آمدن از سوي ديگر آن است. در حدود 300 متري چشمه قير، ديگر مسيري ماشين رو وجود ندارد و بايد پياده به سمت آن رفت و اين فرصتي است براي ديدن درختچه‌هاي زيبايي که منطقه را پوشانيده‌اند.
با نزديک شدن به چشمه بوي شديد قير، به مشام مي‌رسد، قطر دهانه چشمه نزديک به 9 متر است و از زير آن آب گرمي مملو از ذرات ريز و درشت قير سيال جاري است.
"بر پايه گفته‌هاي مردم محلي، اين چشمه، خون اژدهايي بوده که در جنگ با پهلواني اساطيري، (به گفته ايشان اسفنديار رويين‌تن) ، به هلاکت رسيده است".
از آنجا که در فصل تابستان جانوراني که به هواي خوردن آب به چشمه نزديک مي‌شدند درون قير گير کرده و از بين مي‌رفتند، پيرامون چشمه را با فنسي سقف‌دار پوشانده‌اند، که اين خود بهترين نشاني يافتن چشمه است.
يک کارشناس مسايل گردشگري در ايلام مي گويد: يکي از ديدني‌هاي منحصربه فرد اين استان که ايرانيان هوشمند از دست کم سه هزارسال پيش از آن استفاده صنعتي، به ويژه در صنعت دريانوردي و ساختماني، نموده‌اند چشمه قير روان است.
"قاسم جاني" معتقد است: انديشمندان ايراني به جهت نفوذناپذيري کف کشتي‌ها و سقف خانه‌ها در برابر آب آنها را قيراندود مي‌کردند که به گفته تمامي نگارندگان تاريخ علم، دانشوران ايرانيان نخستين مردماني بودند که از قير استفاده کردند.
وي ادامه داد: همچنين ايرانيان از چشمه‌هاي نفت روان در پيرامون آتشکده پارسوماش (مسجد سليمان) و نيز در صنايع نظامي استفاده مي‌کردند.
"پروکوپيوس" تاريخ نگار رومي در سده ششم ميلادي، از روغن "مادها" نام مي‌برد و مي‌گويد که ايرانيان، ظرف‌هايي از روغن مادها و گوگرد را پر کرده و آنها را آتش زده و به سوي دشمن پرتاب مي‌کردند.
به گفته او، پروکوپيوس مي‌گويد که اين ماده در روي آب شناور مانده و به محض تماس، کشتي‌هاي دشمن را به آتش مي‌کشيده است.
جاني افزود: اثرطبيعي چشمه هاي قير در منطقه حفاظت شده بوستان جنگلي آبگرم شهرستان دهلران قرار گرفته بوستان جنگلي با ويژگي‌هايي بي‌همتا ( چشمه‌هاي آب گرم، غار خفاش، ...) و همچنين زيست‌گاه منحصر به‌فرد گونه حمايت شده خفاش که در جهان بي‌مانند است.
اين کارشناس مسايل گردشگري گفت: در طول نخستين جنگ جهاني، اشغالگران متجاوز انگليسي براي استفاده از اين چشمه تا نزديکي آن خط آهن کشيده بودند که آثار آن هنوز پابرجاست.